Edelstenen, goede kwaliteit of namaak?

Edelstenen, goede kwaliteit of namaak?

Edelstenen, goede kwaliteit of namaak?

Edelstenen heb je in allerlei soorten en maten en ook in verschillende kwaliteiten. Ten eerste is de ene edelsteen duurder dan de andere en vervolgens kan ook de kwaliteit per edelsteen sterk verschillen. Helaas is het zo dat er met edelstenen geregeld wordt gesjoemeld. Stenen worden soms nagemaakt en heel vaak behandeld op de één of manier zodat ze er beter uit zien.
De helderste stenen, in zowel kleur als doorzichtigheid, zijn het kostbaarste, dus vandaar dat men probeert die kwaliteit na te maken zodat het meer oplevert bij verkoop.

Behandelde edelstenen
De kunst is om te weten welke stenen echt zijn en welke echt namaak. Voor een groot deel is dat door ervaring. Als je eenmaal een bepaalde steen in handen hebt gehad, dan weet je hoe de echte steen eruit moet zien en moet voelen.
Daarnaast zijn er aantal dingen om in de gaten te houden, vooral de prijs. Als je een fel gekleurde steen ziet voor weinig geld, dan is de kans groot dat dat niet natuurlijk is.
Sommige edelstenen worden traditioneel behandeld, dat wil zeggen, die zijn altijd al zo bewerkt. Onyx bijvoorbeeld wordt altijd geverfd om die diepzwarte kleur te krijgen. Van zichzelf is het grijzig in verlopende tinten.
Verhitting is een traditionele manier om meer kleur te bewerkstelligen. Dit gebeurt vaak bij citrien en amethyst. Amethyst is een bijvoorbeeld steen die sterk kan variëren in kwaliteit. De dieppaarse heldere variant is duurder dan de ondoorzichtige, paars geaderde variant. Ikzelf vind die gewolkte kralen juist erg leuk. Het heeft karakter en bovendien weet je daarvan zeker dat het wel echt is. Elke kraal anders gewolkt, dat gaat men niet namaken.

Ik heb geen enkel bezwaar tegen imitatie of synthetische edelstenen (klik op de link voor meer info), als het er maar duidelijk bij vermeld staat. Opaliet is een leuke nep steen. Het wordt pas een probleem als namaak stenen als echt worden verkocht. Ik zie er vaak de naam "maansteen" bij staan maar dat is dus fout.
Dat een steen geverfd wordt, hoeft ook niet bezwaarlijk te zijn, als je het maar weet en als de kleur niet afgeeft of vervaagt. Howliet is van zichzelf wit met grijze dooradering dus dat is bij uitstek geschikt om te verven. De kleur houdt ook goed.
Jade wordt ook vaak geverfd (bijvoorbeeld in paars of roze) maar dit in mijn ervaring houdt dit nooit zo goed. Na een paar jaar kan het helemaal vergelen of bruin worden.

Turquoise
Turquoise is een geval apart. Echte turquoise wordt steeds zeldzamer omdat er niet veel meer van gedolven kan worden. De mijnen zijn uitgeput of van mindere kwaliteit. De goede echte turkoois die er nog wel is, wordt dan niet omgezet in kralen maar eerder in cabochons.
De huidige turquoise stenen en kralen zijn altijd behandeld. Voor een deel is dat omdat turquoise van zichzelf vrij zacht en poreus is. Het is dus beter te verwerken als het is behandeld met een soort resin waar de turquoise in gedompeld wordt, waardoor het harder wordt. Dit noemen ze “stabilized”.
Daarnaast zie je ook iets wat “reconstituted turquoise” heet, dit gaat een stuk verder. Hierbij wordt de turquoise (alleen maar afval en restjes) tot een poeder vermalen, gemengd met resin en kleurstof, in een vorm gegoten en gedroogd. Dat blok wordt dan gesneden en verder verwerkt. Hier zit dus nauwelijks nog echte steen bij hoewel het vaak heel fel van kleur is. Dit moet ook goedkoop zijn want dit is geen duur proces.
Ik vind turquoise geverfde howliet een goed en voordelig alternatief.
Koraal is een verhaal apart, ik heb er een heel artikel aan gewijd waarom ik geen koraal verkoop.

Meer tips over hoe je kunt zien of edelstenen echt zijn, klik op de links.

onderscheid echtheid van edelstenen

Vanwege de vele processen is en blijft het lastig om goed in schatten welke stenen natuurlijk zijn, ook voor mij. Eigenlijk voor iedereen. Ook een zogenaamde echtheids-verklaring of certificaat van een steen zit altijd volgebouwd met disclaimers zoals “voorzover wij kunnen beoordelen...”.
Daarom hou ik het graag helder: wat ik weet, zet ik erbij. En als ik het niet zeker weet, dan zet ik dat er ook bij.

© Armande Borghardt
Tekst en foto’s mogen niet zonder toestemming worden overgenomen